Uncategorized

Food for Fuel

Waarom heb ik “honger”?

Of eigenlijk zou de titel moeten zijn:
‘Waarom eet ik meer en vaker dan ik nodig heb?’ Ik ga proberen jullie in het verkort uit te leggen waarom je honger hebt.

Zo zijn er twee vormen, de eerste, oftewel: homeostatische honger is de vorm waarbij je lichaam aangeeft dat het energie nodig heeft, en deze verkrijgen wij door onze brandstoffen…voeding.

Deze vorm is afgeleid van het woord ‘homeostase’, wat het proces is waarbij organismen het interne milieu van chemische en fysische processen in evenwicht houdt. In versimpelde woorden: wat ons dagelijks proces van verbranding van voeding tot het leveren van energie draaiende houdt.

Naast homeostatische honger kennen we een tweede vorm, namelijk: Hedonistische honger. Dit is de vorm van honger die wij “trek” noemen.

Als je lichaam om energie vraagt, stuurt deze signalen naar de hypothalamus. Dit deel van de hersenen speelt een cruciale rol bij de organisatie van gedragingen die zorgen voor de overleving, zoals: temperatuurregeling, vechten, vluchten, paren en ook dus…eten.

Als deze wordt geactiveerd stuurt het als reactie signalen terug naar je lichaam waardoor je reukzin sterker wordt en je maag gaat knorren.

Honger en verzadiging zijn echter verschillende processen die zich afspelen op twee verschillende locaties. Honger wordt namelijk geregeld door de buitenkant van de hypothalamus en verzadiging door het middelste gedeelte.

Na een goede maaltijd gaat er een snelweg aan communicatiemiddelen door je lichaam, enerzijds hebben we de maag die uitrekt en het stretchreceptor aanstuurt je hersenen te laten weten dat je maag gevuld is. Dit verloopt via zenuwen, en is een snelle communicatievorm. Anderzijds gaan er hongerhormonen door het bloed om hetzelfde bericht af te geven, deze communicatie blijft nog wel eens hangen en verloopt dus trager.

Het kan dus zijn dat je verzadigingssignaal minder snel aankomt bij de hypothalamus en je hierdoor meer eet dan nodig is.

Naast stretchreceptoren en hormonen, geven ook andere moleculen informatie door. Deze moleculen zijn de hoofdbestanddelen van je maaltijd: koolhydraten, vetten en eiwitten. Je lichaam kan voelen wanneer je deze eet. Zo blijven eiwitten langer in de maag en geven je dus een langer verzadigd gevoel, en zal het eten van veel koolhydraten een signaal geven dat je later minder gaat eten.

Met al deze communicatiemiddelen kunnen je hersenen dus goed in de gaten houden hoe het met je energiereserves gesteld is. Als je meer eet dan je gebruikt, word je zwaarder. Je lichaam zal hierdoor een ‘feedback’ signaal geven te stoppen met eten. Hierdoor kom je terug op je normale gewicht. Andersom geldt natuurlijk ook: als je afvalt, gaat je lichaam je aansporen om wat extra te eten. Zo blijf je op een stabiel gewicht. Dit noemen we een ‘ponderostaat’,

Maar als je om je heen kijkt zie je dat deze ponderostaat ons meer dan eens tekort schiet.

Dit komt omdat honger ook aangewakkerd kan worden als je eten alleen al ruikt of ziet. Je kent het wel, de geur van versgebakken brood als je de bakker voorbij loopt. Maar ook andere factoren spelen een belangrijke rol bij het in de war schoppen van de ponderostaat, zoals: stress, social eating/drinking, social pressure en emotional eating.

Wie kan er immers ‘nee’ zeggen tegen dat stuk zelfgebakken taart op een verjaardag, of waarom krijg je ineens een onstilbare trek in M&M’s na een zware dag werken?

Er zijn dus heel veel uitdagende factoren als je jouw voedingspatroon op orde wil houden. Je lichaam kent het verschil niet meer tussen verzadiging uit zelfgekozen voedingstekort (dieet) en voedselschaarste. Dat zorgt ervoor dat je homeostatische honger je gaat tegenwerken, net als de mentale factoren.

Dit maakt dus dat je steeds moeilijker kunt bepalen of het hier om homeostatische honger (“honger”) of hedonistische (“trek”) gaat.

In volgende blogs gaan we verder in op deze materie. Stay tuned 😉

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *